BEYİN SPEKTRUMU
Her sistem, bir pencereyle başladı.
2014, Ağustos. On dokuz yaşındaydım ve beş aydır hayatımın en disiplinli dönemini yaşıyordum: sabah sporu, kesintisiz çalışma, kapatılmış bütün kapılar. Sonra bir öğleden sonra, pencereden dışarı baktım, ve "bir şey olmaz" dedim. O cümle, hayatımda kurduğum en pahalı cümlelerden biriydi.
İki hafta içinde beş aylık disiplin, hiç var olmamış gibi çöktü. Ardından yıllarımı alacak ağır bir depresyon geldi. Doktorlar reçete yazdı; ama hiçbiri bana beş ay önce ne yaptığımı, hayatımdan kimin ve neyin çekildiğini sormadı. O gün çöken şey irademin gücü değildi, içimde, sırayla, bir sistemler zinciri kopmuştu. Ve zincir bende tepeden başlamıştı: önce bağ, önce anlam.
"Ne yaptın sen?" sorusunun cevabını on iki yılda buldum. Okudum, dinledim, kendi hayatımı bir vaka gibi inceledim; sonra onlarca insanın hayatını dinledim. Parçalar yerine oturduğunda ortaya çıkan harita, bugün ZYY Beş Ayna Sistemi'nin omurgasıdır.
Davranış Modeli Tasarımcısı ne yapar?
Tavsiye vermez; model kurar. Bir davranış sorununu nörobilim ve davranış bilimi zemininde bileşenlerine ayırır, mekanizmasını adlandırır, onu çözen adım adım bir sistem tasarlar; sonra bu sistemi gerçek insanlarla test edip DOI kaydıyla açık erişimde paylaşır. Davranış tasarımı dünyada da yeni ve az kişinin çalıştığı bir alan; Türkiye'de bu ünvanla çalışan başka birini görmedim, bildiğim kadarıyla Türkiye'de ilk kişi benim.
Pencereden sistemlere
Artık psikologlar da
bu sistemlerle çalışıyor.
Kitapların okuyucuları arasında psikologlar, doktorlar ve çocuk gelişim uzmanları var. Alanın profesyonelleri, danışan süreçlerinde bu modellerin dilini ve araçlarını kullanmaya başladı. Sertifikasyon programı, bu kullanımı resmî bir yetkiye dönüştürüyor.